Wat te doen met een kind dat al leest aan het begin van groep 3?

Vandaag een gastblog van Bianca Oldenbeuving. Bianca heeft veel ervaring met kleuters en is momenteel leerkracht van groep 3. Daarnaast is ze actief op Facebook en heeft een eigen website: www.jufbianca.nl In dit artikel vertelt ze over kinderen die bij de start van groep 3 al vloeiend kunnen lezen. Als onderbouwleerkracht weet Bianca als geen ander hoe je hier goed mee om kunt gaan. Bedankt voor je goede input, Bianca! 

In groep 3 stromen kinderen in van allerlei verschillende leeftijden (qua geboortemaand), en op allerlei verschillende plaatsen in hun ontwikkeling. Voor het lezen betekent dit dat sommige kinderen nog helemaal niet met letters bezig waren in groep 2, sommigen kennen al wat letters, kunnen misschien zelfs al wat woordjes lezen. En zo zijn er ook kinderen die bij de start van groep 3 al vloeiend kunnen lezen. Over die laatste groep gaat het vandaag. Want wat doe je met deze kinderen?

NIET mee laten doen met de klassikale leesinstructie
Stel je voor: je gaat met een nieuwe opleiding beginnen. Je hebt er helemaal zin in, bent klaar om iets nieuws te leren en je te laten inspireren. De eerste lesdag zit je vol verwachting in het lokaal.  Tot je schrik merk je dat je alles wat er tijdens de les verteld wordt al weet… De lesdag daarna is het weer hetzelfde, je weet alles al, hoort niets nieuws en raakt niet geïnspireerd.

Zo zal het ook zijn voor een kind dat al kan lezen in groep 3, en ‘gedwongen’ wordt mee te doen met de klassikale leesinstructie. Het raakt gefrustreerd (wanneer leer IK nou eens iets nieuws?) of ongeïnteresseerd (ik weet toch alles al).

Geef kinderen die al kunnen lezen duidelijk het gevoel dat ook zij iets nieuws leren. Wellicht heeft de methode die je gebruikt suggesties om met deze kinderen aan de slag te gaan. Maak een onderscheid tussen de leesinstructie en de werkinstructie, want voor deze kinderen zijn de materialen in groep 3 waarschijnlijk wel nieuw.

Wat te doen met een kind dat al leest aan het begin van groep 3?

Niveaubepaling
Als er in groep 2 nog geen niveaubepaling gedaan is, doe dat dan zo snel mogelijk na de start van groep 3. Zo weet je of het kind niet alleen alle letters, maar ook de tweetekenklanken en dubbelklanken kent. Bovendien kun je kinderen daarna op hun eigen niveau verder laten lezen.

Als kinderen al echt goed kunnen lezen, houd dan niet al te strak vast aan dit niveau. Het belangrijkste is dat kinderen lezen, begrijpen wat ze lezen en plezier hebben in het lezen, niet dat ze op het juiste niveau lezen!

Ook leuk! 5 dingen die je niet tegen een moeilijke lezer moet zeggen.

Uitdagende activiteiten
Lezen is leuk, lezen is fantastisch. Als je kunt lezen, gaat er een wereld voor je open! Deel dit gevoel met de kinderen, ook met hen die al kunnen lezen. Zij kunnen boeken lezen, nieuwe informatie halen uit teksten, en misschien zelf ook al verhaaltjes schrijven.

Geef de kinderen die al kunnen lezen uitdagende opdrachten die hen stimuleren. Bijvoorbeeld:

  • Laat deze kinderen eens voorlezen uit hun boek. Ze kunnen voorlezen aan hun eigen klas, maar ook aan een klein groepje kleuters. Laat ze zelf een boek uitkiezen, de tekst goed voorbereiden en nadenken over de presentatie.
  • Als je voor de klas werkt met een woordweb of mindmap bij een bepaald onderwerp, laat deze leerlingen dan de woorden voorzien van plaatjes. Zij kunnen de woorden immers lezen, en door het toevoegen van plaatjes blijft de informatie beter hangen.
  • Laat de lezende kinderen eens informatie opzoeken over een bepaald onderwerp (bijvoorbeeld het thema waar jullie in de klas over werken). Ze kunnen de informatie opschrijven in een zelfgemaakte mindmap, of vertellen aan hun klasgenoten.

Begrijpend lezen
Het feit dat kinderen letters kunnen verklanken tot een woord, wil nog niet zeggen dat ze goed kunnen begrijpend lezen. Het is belangrijk om hier aandacht aan te besteden, zodat deze kinderen verder geholpen worden in hun ontwikkeling. Vraag kinderen steeds te vertellen wat ze gelezen hebben. Dit kunnen feitelijke vragen zijn (hoe heet de jongen?), maar vooral ook denkvragen (hoe denk je dat de jongen zich voelde toen…?). Laat kinderen ook eens een tekening maken over het verhaal, of een stukje verder schrijven (wat gebeurde er een dag later?).

Spelling
Bij de kinderen die leren lezen in groep 3, gaat de ontwikkeling van lezen en spellen vaak gelijk op. Ze leren een letter lezen én schrijven, ze leren een woord lezen én schrijven. Voor de kinderen die al kunnen lezen, geldt dit niet. Laat hen tijdens de klassikale leesinstructie extra oefenen met het spellen van woorden. Dit kan heel goed op de computer, met bijvoorbeeld een pakket als Ambrasoft. Ze horen het woord, leren hoe ze het moeten spellen en krijgen direct feedback.

Let er op dat deze kinderen extra aandacht besteden aan de 5 stappen in het spellen: zeg het woord, hak het woord in stukken, denk na over de moeilijkheden in het woord, schrijf het woord, controleer. Het hakken en plakken is voor deze kinderen waarschijnlijk een stapje terug, ze zijn tijdens het lezen niet meer gewend dit te doen. Ook de controlefase wordt vaak overgeslagen.

Ik hoop dat jullie iets hebben gehad aan bovenstaande informatie. Het is belangrijk het lezen vooral leuk te houden, het kunnen lezen is een mooie vaardigheid, laat de kinderen dit ook zo ervaren.

Auteur:

Linda Willemsen is het gezicht achter klasvanjuflinda.nl en zet zich in voor spelenderwijs ontdekken en leren. Ze werkt drie dagen per week in groep 3/4 op een basisschool in Veenendaal. Daarnaast houdt ze zich bezig met auteurswerk en heeft ze de Master SEN richting gedragsspecialist afgerond.

3 gedachtes over “Wat te doen met een kind dat al leest aan het begin van groep 3?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *